क्यालिफोर्निया

गभर्नर न्युसमद्वारा ‘जलवायु-अनुकूल कृषि’ परियोजनाहरूका लागि ८ करोड १० लाख डलर उपलब्ध गराउने घोषणा

सन् २०१४ यता, क्यालिफोर्नियाका कृषि कार्यक्रमहरूले २६ लाख मेट्रिक टन प्रदूषण घटाएका छन् र १५ लाख एकर-फिट पानी बचत गरेका छन्।

एन्टाल्या, तुर्की । गभर्नर गेभिन न्यूसमले आज ५५ काउन्टीहरूमा जलवायु-स्मार्ट कृषि परियोजनाहरूको लागि ८१ मिलियन डलरको घोषणा गरे, जसले कोप ३१ मा विश्वलाई देखाएको छ कि क्यालिफोर्नियाले परिणामहरू प्रदान गरिरहेको छ। यो कोषले राज्य कार्यक्रमहरूमा निर्माण गर्दछ जुन पहिले नै प्रदूषण घटाउँदै छ र हजारौं कृषि परियोजनाहरू मार्फत पानी बचत गर्दैछ, र धेरै किसानहरूलाई माटोको स्वास्थ्य सुधार गर्न र खडेरीको लागि तयारी गर्न मद्दत गर्नेछ।

क्यालिफोर्निया खाद्य तथा कृषि विभाग (सिडीएफए) को स्वस्थ माटो कार्यक्रम र राज्य पानी दक्षता र वृद्धि कार्यक्रम मार्फत, स्थानीय साझेदारहरूले किसानहरूलाई कोष पहुँच गर्न, परियोजनाहरूको लागि आवेदन दिन र राज्यभरका फार्महरूमा काम गर्न जलवायु-स्मार्ट अभ्यासहरू राख्न मद्दत गर्नेछन्।

गभर्नर गेभिन न्यूसम भन्छन, “क्यालिफोर्नियाको कृषिले देशलाई खुवाउँछ, र हाम्रा किसानहरू पहिले नै तातो, सुख्खा हावापानीको सामना गरिरहेका छन्। हामी उनीहरूलाई पानी बचत गर्न, स्वस्थ माटो निर्माण गर्न, प्रदूषण घटाउन र लामो समयसम्म फार्महरूलाई उत्पादक राख्न प्रमाणित उपकरणहरू प्रदान गर्दैछौं। त्यो स्मार्ट जलवायु नीति हो: व्यावहारिक, मापनयोग्य, र काम गर्ने मानिसहरूको वरिपरि निर्मित।”

“सन् २०२४ मा ‘क्लाइमेट बन्ड’लाई अनुमोदन गरेर क्यालिफोर्नियाका मतदाताहरूले जलवायु अनुकूलन क्षमता बढाउन लगानी गर्नुको महत्त्वलाई आत्मसात गरे,” सीडीएफए (सिडीएफए) की सचिव करेन रसले भनिन्। “यी कोषहरूले किसान र पशुपालकहरूलाई यस्ता अभ्यासहरू अपनाउन आवश्यक पर्ने साधन, प्राविधिक सहायता र क्षेत्रीय सहयोग उपलब्ध गराउन मद्दत गर्छन्, जसले पानीको उपयोगमा दक्षता बढाउँछ, माटोको स्वास्थ्य सुधार्छ र दीर्घकालीन दिगोपनलाई टेवा पुर्‍याउँछ।”

सन् २०१४ देखि, ‘स्वीप’ कार्यक्रमले सिँचाइमा पानी र ऊर्जाको उपयोग दक्षता सुधार गर्न खेतबारीमा सञ्चालित १,३०० भन्दा बढी परियोजनाहरूलाई सहयोग पुर्‍याएको छ। ‘स्वीप’ परियोजनाहरूका माध्यमबाट निम्न उपलब्धिहरू हासिल भएका छन्:

यस कार्यक्रममार्फत १० लाख (१ मिलियन) मेट्रिक टनसीओ२ई (कार्बन डाइअक्साइड बराबरको उत्सर्जन) कम भएको छ।

१५ लाख (१.५ मिलियन) एकर-फिट पानी बचत भएको छ।

सन् २०१७ देखि, ‘हेल्दी सोइल्स प्रोग्राम’ले क्यालिफोर्नियाभरि २,३०० भन्दा बढी कृषि परियोजनाहरूमा लगानी गरेको छ।

एचएसपी मार्फत १६ लाख (१.६ मिलियन) मेट्रिक टन सीओ२ई उत्सर्जन कम भएको छ।

यो उत्सर्जन कटौती करिब ३,७०,००० वटा गाडीहरूलाई एक वर्षसम्म सडकबाट हटाउँदा हुने कटौती बराबर हो।

यी दुवै कार्यक्रमहरूले संयुक्त रूपमा ६,१०,००० वटा गाडीहरू सडकबाट हटाउँदा हुने बराबरको उत्सर्जन घटाएका छन्, करिब ३,९०,००० एकर जमिनमा सकारात्मक प्रभाव पारेका छन्, र जलवायु-अनुकूल कृषिका लागि उत्पादकहरूलाई ३२ करोड (३२० मिलियन) डलरभन्दा बढी अनुदान उपलब्ध गराएका छन्।

अनुमोदित ‘क्लाइमेट बन्ड’ (जलवायु बन्ड) को सहयोगमा

यी ‘जलवायु-अनुकूल कृषि’ परियोजनाहरूका लागि आवश्यक रकम ‘प्रोपोजिसन ४’ बाट प्राप्त हुन्छ। यो १० अर्ब डलरको ‘क्लाइमेट बन्ड’ हो, जसलाई सन् २०२४ मा क्यालिफोर्नियाका मतदाताहरूले अनुमोदन गरेका थिए। यस बन्डमा जलवायु-अनुकूल कृषिका लागि ३० करोड डलर छुट्याइएको छ। यसमध्ये ६ करोड ५० लाख डलर माटोको स्वास्थ्य सुधार्न र जमिनभित्र बढी कार्बन सञ्चय गर्न, तथा ४ करोड डलर स्विप कार्यक्रमका लागि विनियोजन गरिएको छ, जसले किसानहरूलाई पानी र ऊर्जा बचत गर्न मद्दत गर्दछ।

एचएसपी र स्विप सम्बन्धी थप जानकारी—जसमा भविष्यमा उत्पादकहरूका लागि उपलब्ध हुने आर्थिक सहयोगका अवसरहरू र ‘ब्लक ग्रान्ट’ (अनुदान) प्राप्तकर्ताहरूको सम्पर्क विवरण समावेश छन्—अनुदान प्रदान गर्ने प्रक्रिया अघि बढ्दै र सम्झौताहरू हुनेछन्। अनुदान प्राप्तकर्ताहरूको सूची र उनीहरूले सेवा प्रदान गर्ने क्षेत्रहरू यहाँ हेर्न सकिन्छ। ‘बन्ड जवाफदेहिता प्रक्रिया’ मार्फत सिडीएफले स्वीकृति नपाएसम्म यी अनुदानहरू अस्थायी मानिनेछन्।

जलवायु-अनुकूल कृषि र दिगो खाद्य प्रणाली

विश्वका पाँच ‘मेडिटेरेनियन’ (भूमध्यसागरीय) जलवायु क्षेत्रहरूमध्ये एक रहेको क्यालिफोर्निया, अमेरिकामा दूध र विशेष बालीहरूको उत्पादनमा अग्रणी राज्य हो। यहाँको कृषि क्षेत्रको पहुँच निकै फराकिलो छ:

४०० भन्दा बढी प्रकारका कृषि उपजहरू: क्यालिफोर्नियाले ४०० भन्दा बढी प्रकारका कृषि उपजहरू उत्पादन गर्छ। यसले देशको कुल तरकारी उत्पादनको झन्डै आधा हिस्सा, तथा फलफूल र नटको तीन-चौथाईभन्दा बढी हिस्सा आपूर्ति गर्छ।

दुग्ध उत्पादन: अमेरिकाको कुल दुग्ध उत्पादनको करिब २० प्रतिशत हिस्सा यस राज्यले ओगटेको छ।

आर्थिक योगदान: सन् २०२५ मा मात्रै, क्यालिफोर्नियाको कृषि क्षेत्रले ६४.७ अर्ब डलर बराबरको बिक्री गर्‍यो, जुन अमेरिकाको कुल कृषि बिक्रीको ११ प्रतिशत हो। साथै, यसले २६.१ अर्ब डलर बराबरका कृषिजन्य वस्तुहरू निर्यात गर्‍यो।

क्यालिफोर्नियाको कृषि यात्रा निरन्तर अनुकूलनको कथा हो। यहाँका किसानहरूले खडेरी, बाढी, बढ्दो तापक्रम र नयाँ किसिमका कीरा-फट्याङ्ग्राको प्रकोपजस्ता जलवायुजन्य चुनौतीहरूको सामना गर्दै विश्वका लागि खाद्यन्न उत्पादन गरिरहेका छन्। यो कार्य विश्वकै कडा वातावरणीय र श्रम मापदण्डहरूको पालना गर्दै सम्पन्न भइरहेको छ।

गभर्नर न्युसमले ‘कृषि लचिलोपन’लाई क्यालिफोर्नियाको जलवायु रणनीतिको एक अभिन्न अंग बनाएका छन् ।

जलवायु-अनुकूल कृषिलाई सहयोग

१.१ अर्ब डलर: गभर्नर न्युसमको ‘क्यालिफोर्निया कमब्याक प्लान’ २०२१ अन्तर्गत, जलवायु परिवर्तनअनुरूप कृषि क्षेत्रलाई अनुकूल बनाउन दुई वर्षको अवधिमा १.१ अर्ब डलर उपलब्ध गराउने प्रतिबद्धता जनाइएको थियो।

जल लचिलोपन: सन् २०२३ मा, न्युसम प्रशासनले भूमिगत जलस्रोतको दिगोपन, सिँचाइ दक्षता र कार्बन सञ्चय परियोजनाहरूका लागि करिब ३० करोड डलर (३०० मिलियन डलर) विनियोजन गर्ने घोषणा गर्‍यो।

कृषि भूमि संरक्षण: अक्टोबर २०२५ मा, न्युसम प्रशासनले ४०,००० एकडभन्दा बढी जमिन संरक्षण गर्न १२ करोड ८० लाख डलर (१२८ मिलियन डलरभन्दा बढी) रकम स्वीकृत गर्‍यो। यसमा ११,३१६ एकड जमिन क्यालिफोर्नियाका आदिवासी अमेरिकी समुदायहरूलाई फिर्ता गर्ने परियोजनाहरू पनि समावेश छन्।

कृषि, विद्यालय र स्वस्थ भोजनको संयोजन

विद्यालयमा निःशुल्क भोजन गभर्नर न्युसमले सन् २०२१ मा हस्ताक्षर गरेको कानुनअनुसार, क्यालिफोर्नियाका विद्यार्थीहरूलाई विद्यालयमा निःशुल्क खाना उपलब्ध गराइन्छ। जुन २०२६ सम्ममा करिब ३.५ अर्ब (३ अर्ब ५० करोड) पटक खाना वितरण गरिएको थियो।

‘फार्म टु स्कुल’ – खेतदेखि विद्यालयसम्म): ‘फर्स्ट पार्टनर’ जेनिफर सिबेल न्युसमको अगुवाइमा सञ्चालित यो कार्यक्रमले क्यालिफोर्नियाको कृषि क्षेत्रलाई विद्यालयको पोषण प्रणालीसँग जोड्छ। सन् २०२१ यता, राज्यले यसका लागि १२ करोड डलर (१२० मिलियन डलर) प्रतिबद्धता जनाएको छ, जसमध्ये ८ करोड ६० लाख डलर (८६ मिलियन डलर) ३७५ वटा परियोजनाहरूलाई प्रदान गरिएको छ। यी परियोजनाहरूले क्यालिफोर्नियाका ४९% विद्यार्थीहरूसम्म पहुँच पुर्‍याउँछन्। सन् २०२६-२०२७ को राज्य बजेटले यस अनुदानलाई वार्षिक २ करोड ४६ लाख डलर (२४.६ मिलियन डलर) का दरले स्थायी बनाएको छ।

निरन्तर सहयोग: गभर्नर न्युसमले जुलाई २०२६ मा ‘एसबी १७२’ विधेयकमा हस्ताक्षर गरे, जसले ‘फार्म टु स्कुल’ कार्यक्रमलाई राज्यको कानुनमा स्थायी रूपमा स्थापित गरेको छ।

कोप ३१ जलवायु परिवर्तन सम्बन्धी संयुक्त राष्ट्र संघीय रूपरेखा सम्मेलनका पक्षहरूको ३१ औं सम्मेलन हो, यो एक वार्षिक विश्वव्यापी जलवायु सम्मेलन हो जसले जलवायु परिवर्तनमा कार्य अगाडि बढाउन विश्व नेताहरू, वैज्ञानिकहरू, व्यवसायहरू, गैर-सरकारी संस्थाहरू र नागरिक समाजलाई एकसाथ ल्याउँछ। नोभेम्बर ९-२०, २०२६ सम्म टर्कीको अन्टाल्यामा आयोजना गरिएको यो सम्मेलन टर्कीले आयोजना गरेको हो, जसमा अष्ट्रेलियाले वार्ताको नेतृत्व गरिरहेको छ। यस वर्षको ध्यान कार्यान्वयनमा केन्द्रित छ: जलवायु प्रतिबद्धताहरूलाई ठोस, मापनयोग्य परिणामहरूमा परिणत गर्ने।

अन्डर२ गठबन्धन र अमेरिकी जलवायु गठबन्धनको संस्थापक सदस्यको रूपमा, र गभर्नर न्यूसमले अमेरिका इज अल इनको सह-अध्यक्षको रूपमा सेवा गर्दै, क्यालिफोर्नियाले राज्य र क्षेत्रहरूले कसरी अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगलाई कायम राख्न, स्वच्छ ऊर्जालाई गति दिन र लागत कम गर्ने, रोजगारी सिर्जना गर्ने र लचिलोपनलाई बलियो बनाउने जलवायु समाधानहरू प्रदान गर्न सक्छन् भनेर प्रदर्शन गरिरहेको छ, संघीय सरकार पछि हटे पनि।

क्यालिफोर्नियाको प्रतिनिधिमण्डलमा गभर्नर गेभिन न्यूसम; पहिलो साझेदार जेनिफर सिबेल न्यूसम; क्यालिफोर्निया प्राकृतिक स्रोत एजेन्सी सचिव वेड क्रफुट; क्यालिफोर्नियाको खाद्य तथा कृषि विभागका सचिव करेन रस; क्यालिफोर्निया सार्वजनिक उपयोगिता आयोगका अध्यक्ष जोन रेनोल्ड्स; क्यालिफोर्निया वायु संसाधन बोर्डका अध्यक्ष लरेन सान्चेज; र गभर्नरको भूमि प्रयोग तथा जलवायु नवप्रवर्तन कार्यालयका निर्देशक शमूएल असेफा रहेका छन् ।

About the author
The Himalayan Voice

The Himalayan Voice

'कम्युनिटी न्युज नेटवर्क एलएलसी' अन्तर्गत सञ्चालित 'Thehimalayanvoice.com' अनलाइन समाचार सेवा हो। यसले पत्रकारिताका मूल्य-मान्यता र आचार संहिता अनुरूप सन्तुलित, सत्य र तथ्यपरक भूमिका निर्वाह गर्दै चौबीसै घण्टा र साताको सातै दिन अंग्रेजी तथा नेपाली भाषामा राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय समाचारहरू निरन्तर सम्प्रेषण गर्दछ।

Himalayan Voice Newsletter

News delivered directly to your inbox

Subscribe for important headlines, community updates, and selected stories.

टिप्पणी लेख्नुहोस्