टेक्सासको बाढीका कारण मानिसहरूलाई सुरक्षित स्थानमा सारिदै, पानीमा फसेकाहरूको उद्धार, कम्तीमा एक जनाको मृत्यु

टेक्सास (एपी)। उद्धारकर्ताहरूले टेक्सासमा विनाशकारी बाढीबाट अलपत्र चालकहरू र घरहरूमा फसेका मानिसहरूलाई बाहिर निकाले भने धेरै जना बिहीबार बाढीमा एक वर्ष अघिको विनाशकारी बाढीबाट निको भइरहेका क्षेत्रबाट माथिल्लो जमिनमा भागे। गभर्नर ग्रेग एबोटले बाढीमा कम्तिमा एक व्यक्तिको मृत्यु भएको बताए।

दिनभरको मुसलधारे वर्षा पछि, सान एन्टोनियोको राष्ट्रिय मौसम सेवाले गत गर्मीमा क्याम्प मिस्टिकमा दुई दर्जन बालबालिका र सल्लाहकारहरूको मृत्यु भएको अचानक बाढीले भत्काएको त्यही नदीमा “ठूलो र घातक बाढीको छाल” बगिरहेको बताएको छ।

नदीहरू घण्टा-घण्टा बढ्दै जाँदा, तिनीहरूलाई सेतो पानीको द्रुत गतिमा बग्ने समुद्रमा परिणत गर्दै, पूर्वानुमानकर्ताहरूले तुरुन्तै “अहिले माथिल्लो जमिनमा सर्नुहोस्!” चेतावनी दिए। धेरै आँधीबेहरी चेतावनीहरू पनि जारी गरिएको थियो।

गत वर्ष जुलाई चौथो बिदामा टेक्सास हिल कन्ट्रीमा आएको बाढीले १०० भन्दा बढीको ज्यान लियो।

एबोटले बाढीका कारण “एक जनाको ज्यान गएको” बताए तर उनले कहाँ र कहिले निर्दिष्ट गरेनन्।

बुधबारसम्म, १,३०० भन्दा बढी कर्मचारीहरू संकटमा “सक्रिय रूपमा संलग्न र प्रतिक्रिया” गरिरहेका थिए र उनीहरूले “७० भन्दा बढी मानिसहरूलाई पहिले नै उद्धार गरिसकेका छन्,” एबटले बिहीबार बिहान पत्रकार सम्मेलनमा भने।

“हाम्रो पहिलो ध्यान जीवन बचाउनु हो,” एबटले भने।

बासिन्दाहरू पछिल्लो प्रकोपबाट स्तब्ध भएका थिए।

“यो एक वर्षमा दुई पटक हुनु पागलपन हो,” जोसिया रोड्रिगेजले भने, जो बिहीबार बिहान २ बजेतिर केरभिलमा भारी वर्षाको आवाज सुनेर उठे। उनले आफन्तहरूलाई उद्धार गर्न बाढीले भरिएका सडकहरूमा नेभिगेट गरे।

“गत वर्ष यसको कुनै चेतावनी थिएन,” उनले भने। “यो रातभरि मात्र भयो र यसले सबैलाई अचम्मित पारेको थियो। यस वर्ष, धेरै सतर्कताहरू लागू गरिएका छन्, धेरै सुरक्षा उपायहरू।”

बासिन्दाहरूले भने कि उनीहरू एक वर्ष अघि अलमल्लमा परेका थिए र ग्वाडालुप नदीमा बाढी आउँदा कुनै चेतावनी पाएका थिएनन्। केही स्थानीय नेताहरूको छिट्टै कारबाही नगरेकोमा आलोचना गरिएको थियो।

यस पटक आँधीबेहरी र बाढीले मेक्सिकोको सिमाना नजिकै र सान एन्टोनियो नजिकै टेक्सास हिल कन्ट्रीमा धेरै काउन्टीहरूलाई खतरामा पारेको छ। केरभिलका शहरका अधिकारीहरूले मानिसहरूलाई आफ्नो घरको उच्चतम तल्लामा आश्रय लिन आग्रह गरे।

केर काउन्टीको एउटा खोलाको छेउमा रहेका तस्बिरहरूले प्रोपेन ट्याङ्कहरू देखाएका छन् जुन पुलमा धकेलिएका थिए र धेरै रूखहरू अलमलिएका थिए।

बाढीका कारण उभाल्डेका बासिन्दाहरू अलपत्र

रातभरिको बाढीले उभाल्डे सहरलाई डुबानमा पारेपछि बाहिरी आवतजावत ठप्प भएको छ। वर्षको अधिकांश समय सुक्खा रहने लियोना नदीको पानी सडकहरूमा भरिएको छ।

बिहीबार बिहान टाउकोमाथि हेलिकप्टरको आवाज गुन्जिरहँदा आफ्नो बस्तीलाई बाढीले डुबाइरहेको दृश्य चिन्ताका साथ हेरिरहेकी कारमेन रोड्रिगेजले भनिन्, “मानिसहरू कतै जानै सक्ने अवस्था छैन। हामीसँग जाने ठाउँ त छ, तर सबै सडकहरू बन्द छन्।”

बिहानपख आउन सक्ने आकस्मिक बाढीको चेतावनी दिँदै रातभर फोनहरूमा सन्देशहरू आइरहे। रोड्रिगेजले भने कि अधिकारीहरू यसका लागि राम्ररी तयार रहेको देखिन्थ्यो। बुधबारसम्ममा, उभाल्डे प्रहरीले केही क्षेत्रमा अनिवार्य रूपमा मानिसहरूलाई सुरक्षित स्थानमा सार्ने (evacuation) आदेश जारी गरिसकेको थियो र उद्धारकर्मीहरूले मानिसहरूलाई प्रत्यक्ष रूपमा जानकारी गराइरहेका थिए।

उभाल्डे प्रहरीकी प्रवक्ता जुली अल्भाराडोका अनुसार, अधिकारीहरूले उद्धारका लागि डुङ्गाहरू पठाए र रातभर सवारी साधनभित्र फसेका धेरै मानिसहरूलाई फेला पारे।

“अहिले सहरभित्र प्रवेश गर्ने कुनै बाटो छैन,” उनले भनिन्।

टेक्सास पार्क तथा वन्यजन्तु विभागका प्रवक्ताका अनुसार, टेक्सासका ‘गेम वार्डन’हरू (वन्यजन्तु तथा प्राकृतिक स्रोत हेर्ने अधिकारीहरू) ले ४० जनाभन्दा बढीको उद्धार गरे र अन्य करिब एक दर्जन मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा सारे; यीमध्ये अधिकांश उभाल्डे काउन्टी क्षेत्रका थिए।

बाढीको स्तर गत वर्षको घातक उच्च विन्दुसम्म पुग्न सक्ने

मौसम सेवाका अनुसार, बाढीको पानी गत वर्षको बाढीको जस्तै उच्च विन्दुमा पुग्ने अनुमान गरिएको थियो।

ग्वाडालुपे नदीका केही स्थानमा राखिएका मापन यन्त्रहरू (gauges) ले रातको केही घण्टामै नदीको सतह ३० फिट (९ मिटर) भन्दा बढीले बढेको देखाए। केरभिल बाहिरको एउटा मापन यन्त्रले चार घण्टाको अवधिमा नदीको सतह ३२ फिट (९.७ मिटर) ले बढेको देखायो।

हाल बन्द रहेको ‘क्याम्प मिस्टिक’ नजिकै, हन्ट क्षेत्रमा ग्वाडालुपे नदीको सतह करिब २०.५ फिट (६.३ मिटर) पुग्यो। अमेरिकी भूगर्भ सर्वेक्षणको मापन यन्त्रका अनुसार यो स्तर संरचना र सडकहरू डुबानमा पार्ने अनुमानित विन्दुभन्दा ठीक तल थियो।

पुनर्निर्माणको क्रममा रहेका सहरहरूमा बाढीको मार

बिहीबार बिहान इन्ग्राम (Ingram) का मेयर क्लाउड जोर्डनले बताएअनुसार, स्वयंसेवक अग्नि नियन्त्रकहरूले रातभर मानिसहरूलाई घरबाट सुरक्षित स्थानमा सार्न र बढ्दो पानीको स्तरबारे आएका फोन कलहरूको जवाफ दिनमा समय बिताए। इन्ग्राम सहर हन्टभन्दा नदीको माथिल्लो भागमा पर्छ, जहाँ ग्वाडालुपे नदीको किनारमा धेरै ‘समर क्याम्प’हरू (गर्मीयामका शिविरहरू) रहेका छन्।

पानीको सतह गत वर्षको जति माथि नपुगे पनि, उनले आफ्नो सहरमा यसपटकको बाढी बढी व्यापक र “अझ खराब” भएको महसुस गरे। “इन्ग्रामको ग्रामीण क्षेत्रमा सबै सडकहरू पूर्ण रूपमा ध्वस्त भएका छन्,” उनले भने।

“धेरै व्यवसायहरू गत वर्षदेखि अझै सञ्चालनमा आउन सकेका छैनन्। उनीहरू अझै पनि जुलाई ४ को बाढीपछि पुनर्निर्माणको प्रयास गरिरहेका छन्,” जोर्डनले भने। “यसले अवस्थालाई अझ गाह्रो बनाएको छ।”

उच्च स्थानतर्फ जाने हतारो

कम्फर्ट, टेक्सास स्थित ग्वाडालुपे नदी नजिकैको एउटा आरभी पार्कका बासिन्दाहरूले स्थानीय दमकल विभागको साइरन बज्नासाथ आफ्ना ट्रेलरहरू (मोबाइल घरहरू) सुरक्षित स्थानतर्फ सारेको पार्कका प्रबन्धक ड्युक इयरवुडले बिहीबार बताए। नदीको सबैभन्दा नजिकै पार्क गरिएका सवारी साधनहरूको ‘हुड’ (अगाडिको भाग) भन्दा माथिसम्म पानीको सतह पुग्यो।

पानी घट्न थाले पनि फेरि अर्को पटक बहाव बढ्ने अनुमान गरिएको कुरा करिब २०० बासिन्दाहरू रहेको ‘कम्फर्ट आरभी रिसोर्ट’ मा इयरउडले बताए। “अहिलेका लागि मानिसहरू जहाँ छन्, त्यहीँ बसिरहनुपर्छ भन्ने कुरा उनीहरूले बुझ्नुपर्छ,” उनले भने।

पानीको सतह मापन गर्ने चिह्नहरूले यो बाढी गत जुलाईमा आएको ठूलो बाढीको सतह बराबर पुगिसकेको देखाएका थिए।

“पक्कै पनि, यो निकै परिचित र अकालमै आइलागेको अवस्था हो,” इयरउडले भने।

‘क्याम्प मिस्टिक’ विपत्तिपछि टेक्सास हिल कन्ट्रीका लागि अर्को परीक्षा

टेक्सास हिल कन्ट्री क्षेत्र आकस्मिक बाढीको उच्च जोखिममा रहन्छ किनभने यहाँको मुख्य विशेषता मानिने चुनढुङ्गाको सतह माटोको निकै पातलो तहले मात्र ढाकिएको हुन्छ। भारी वर्षा हुँदा पानी तीव्र गतिमा पहाडको भिरालोबाट तल बग्छ र साँघुरा नदी उपत्यकाहरूलाई छिट्टै भरिदिन्छ।

मौसम विभागका अनुसार विगत दुई दिनमा १० देखि २० इन्च (२५ देखि ५० सेन्टिमिटर) वर्षा भएको छ, जसमा बिहीबार बिहानको दुई घण्टाको अवधिमा मात्र ८ इन्च (२० सेन्टिमिटर) वर्षा मापन गरिएको थियो।

यस भारी वर्षाका कारण केही काउन्टीहरूमा करिब एक फिटसम्म पानी पर्यो र धेरै काउन्टीहरूमा बाढीको चेतावनी जारी गरियो; तीमध्ये केही चेतावनीहरू शुक्रबार साँझसम्म कायम रहने अनुमान गरिएको थियो।

टेक्सासका गभर्नर ग्रेग एबटले दर्जनौं काउन्टीहरूका लागि विपद्को घोषणा गरे। बुधबार अबेरसम्म, ५७ काउन्टीका ६० लाख बासिन्दाहरू ‘नेशनल वेदर सर्भिस’ (राष्ट्रिय मौसम सेवा) को बाढीसम्बन्धी चेतावनीको दायरामा थिए।