आपराधिक अनुसन्धानका क्रममा प्रतिनिधि सभा सदस्य ओमारको वासिङ्टनस्थित घरमा अधिकारीहरूद्वारा खानतलासी

एलना डर्किन रिचर र एरिक टकर, वासिङ्टन (एपी)। सोमबार संघीय एजेन्टहरूले डेमोक्र्याटिक अमेरिकी सांसद इल्हान ओमरको घरमा खानतलासी गरे। पुनः निर्वाचनको प्रयासमा रहेकी र ट्रम्प प्रशासनको आलोचनाको निरन्तर निसानामा पर्दै आएकी ओमरमाथि भइरहेको आपराधिक अनुसन्धानमा यो कदमले नाटकीय तीव्रता थपेको छ।

प्रतिनिधि सभा र सिनेटमा कसको नियन्त्रण रहने भन्ने निर्णय गर्ने आगामी महिनाको मध्यावधि निर्वाचनको ठीक अघि मिनेसोटाकी सांसदको घरमा गरिएको यस खानतलासीको कंग्रेसका शीर्ष डेमोक्र्याटहरूले तत्कालै निन्दा गरे। उनीहरूले निर्वाचनको पूर्वसन्ध्यामा राजनीतिक उम्मेदवारहरूसँग सम्बन्धित प्रत्यक्ष अनुसन्धानका कदमहरू नचाल्ने न्याय विभागको लामो समयदेखिको प्रचलनलाई औंल्याउँदै यस कार्यको समयबारे प्रश्न उठाए। राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पकी मुखर आलोचक ओमरले आफूलाई रिपब्लिकनका “राजनीतिक शत्रु” मध्ये एकका रूपमा निसाना बनाइएको बताइन्।

अनुसन्धानको दायरा स्पष्ट थिएन, यद्यपि ट्रम्प र उनका प्रशासनका अधिकारीहरूले हालैका महिनाहरूमा ओमरमाथि भइरहेको छानबिनबारे बारम्बार उल्लेख गर्दै आएका छन्। सोमालियामा जन्मिएकी डेमोक्र्याट ओमरको अमेरिकामा आप्रवासीको हैसियत र वामपन्थी विचारहरूले ह्वाइट हाउस र अन्य रिपब्लिकनहरूको ध्यान खिचेको छ र उनीहरूले यसमाथि निगरानी राख्दै आएका छन्।

होमल्याण्ड सेक्युरिटीका अधिकारी मार्कवेन मुल्लिनले गत महिना “जारी अनुसन्धान” को उल्लेख गर्दै त्यसले ओमरको परिवारको आप्रवासनसम्बन्धी कागजातहरूमा हुन सक्ने ठगीको जाँच गरिरहेको संकेत गरेका थिए। खानतलासीको पूर्वसंकेत हुन सक्ने गरी उनले भनेका थिए, “केही न केही हुनेवाला छ।”

सोमबार ‘एक्स’मा जारी एक विज्ञप्तिमा ओमरले यस खानतलासीलाई “राजनीतिक शत्रुहरूलाई निसाना बनाउने र संघीय कानुन कार्यान्वयन निकायलाई हतियारका रूपमा प्रयोग गर्ने प्रयास” भनेकी छन्।

“दश वर्षदेखि ट्रम्पले आधारहीन झूट र बदनाम गर्ने अभियानमार्फत मलाई निसाना बनाउँदै आएका छन्। राजनीतिक धम्कीको उनको अभियानमा यो पछिल्लो कडा कदम हो,” उनले भनिन्। “म चुप लाग्ने छैन।”

रिपब्लिकनहरूले ओमरको पृष्ठभूमिलाई लिएर चासो राख्दै आएको धेरै वर्ष भइसकेको भए पनि, यो खानतलासी विशेष गरी नोभेम्बरको मध्यावधि निर्वाचनभन्दा तीन हप्ता अघि भएको छ, जसमा ओमर पुनः निर्वाचनको प्रयासमा छिन्। न्याय विभागले ऐतिहासिक रूपमा प्राथमिक वा आम निर्वाचनको ६० दिनभित्र उम्मेदवारसँग सम्बन्धित सार्वजनिक अनुसन्धानमूलक कारबाहीहरूबाट टाढै रहने प्रयास गर्दै आएको छ। डेमोक्र्याटिक पार्टीका शीर्ष नेताहरूले यस घटनाको समयलाई ट्रम्पका सम्भावित विरोधीहरूविरुद्ध “भ्रष्ट तरिकाले हतियारका रूपमा प्रयोग गर्ने क्रम” को पछिल्लो उदाहरणका रूपमा अथ्र्याएका छन्।

“वर्षौँदेखि, डोनाल्ड ट्रम्प र अति-दक्षिणपन्थी चरमपन्थीहरूले कंग्रेस सदस्य ओमरलाई घृणित व्यक्तिगत आक्रमण र आधारहीन आरोपहरूद्वारा निरन्तर निशाना बनाउँदै आएका छन्,” हाउस माइनोरिटी लिडर (सदनमा अल्पमत पक्षका नेता) हाकिम जेफ्रिस र कंग्रेसका अन्य शीर्ष डेमोक्र्याटहरूको संयुक्त विज्ञप्तिमा भनिएको छ। “अब, मध्यावधि निर्वाचन हुन ३० दिनभन्दा कम समय बाँकी रहँदा, उनको हिंसात्मक र व्यापक देशनिकाला गर्ने संयन्त्र (मेशिन) वैधानिक रूपमा निर्वाचित कंग्रेस सदस्य र उनको परिवारको घरसम्म आइपुगेको छ।”

ट्रम्प भन्छन् कि यस तलासीसँग उनको “कुनै सरोकार छैन”

यो तलासी ‘होमल्याण्ड सेक्युरिटी इन्भेस्टिगेसन’ (एचएसआई) का एजेन्टहरूद्वारा गरिएको थियो, जुन ‘डिपार्टमेन्ट अफ होमल्याण्ड सेक्युरिटी’ (डिएचएस) को एक हिस्सा हो।

डिएचएसका प्रवक्ताले यससम्बन्धी प्रश्नहरू न्याय विभाग तर्फ सोध्न आग्रह गरे। न्याय विभागले एक विज्ञप्तिमा जनाएअनुसार, एचएसआई एजेन्टहरूले वासिङ्टन डिसी क्षेत्रमा चलिरहेको संघीय फौजदारी अनुसन्धानको सिलसिलामा अदालतबाट स्वीकृत तलासी वारेन्ट कार्यान्वयन गरेका थिए; तर विभागले यसबाहेक अन्य कुनै विवरण भने दिएन।

सोमबार बिहान ओमरको घर वरपरको सडक बन्द गरिएको थियो, जब HSI का केही एजेन्टहरूले “जफत गरिएको सम्पत्ति/प्रमाण” लेखिएका बाकसहरू त्यहाँबाट हटाउँदै थिए।

यो कारबाही ट्रम्पले टेनेसीको एक र्‍यालीमा ओमरलाई “अपराध र फोहोर/दुर्दशा” भएको देशबाट आएको भनी अपमानजनक टिप्पणी गरेको र उपराष्ट्रपति जेडी भान्स तथा “हाम्रा मानिसहरू” ले उनीमाथि अनुसन्धान गरिरहेको संकेत गरेको केही दिनपछि नै भएको हो। तलासीको केही घण्टापछि, ट्रम्पले पत्रकारहरूलाई बताए कि यसमा उनको “कुनै भूमिका छैन” र यो “पूर्ण रूपमा न्याय विभागको विषय हो।”

भान्सले विगतमा ओमरमाथि आप्रवासनसम्बन्धी ठगी गरेको आरोप लगाएका थिए — जुन आरोपलाई ओमरले अस्वीकार गरेकी छिन् — र उनले प्रशासनले ओमरमाथि अनुसन्धान गर्ने उपायहरू खोजिरहेको बताएका थिए।

ओमर लामो समयदेखि रिपब्लिकनहरूको निशानामा छिन्

सन् २०१८ मा पहिलो पटक ‘हाउस’ (तल्लो सदन) मा निर्वाचित ओमरले मिनियापोलिससहित मिनेसोटाको पाँचौं निर्वाचन क्षेत्रको प्रतिनिधित्व गर्छिन्। उनी प्रगतिशील सांसदहरूको समूह ‘द स्क्वाड’की सदस्य हुन्; यो समूह कंग्रेसको वामपन्थी धारमा एक सशक्त राजनीतिक शक्तिका रूपमा रहेको छ तर ट्रम्पको पहिलो कार्यकालदेखि नै उनीहरूले ट्रम्पबाट बारम्बार आक्रमणको सामना गर्दै आएका छन्। उनी ‘हाउस’ मा निर्वाचित हुने पहिलो दुई मुस्लिम-अमेरिकी महिलामध्ये एक र कंग्रेसमा निर्वाचित हुने पहिलो अफ्रिकी शरणार्थी हुन्।

सन् २०२३ मा रिपब्लिकनहरूले ‘हाउस’ (तल्लो सदन) मा पूर्ण नियन्त्रण कायम गरेपछि, उनीहरूले ओमरको इजरायल-विरोधी टिप्पणीहरूलाई कारण देखाउँदै उनलाई ‘हाउस फरेन अफेयर्स कमिटी’ (विदेश मामिला समिति) बाट हटाउने पक्षमा मतदान गरे।

जनवरीमा, आयोवामा आयोजित एक र्‍यालीका क्रममा ट्रम्पले ओमरको कडा आलोचना गरे; त्यसको केही घण्टापछि नै मिनियापोलिसमा आयोजित आफ्नै ‘टाउन हल’ बैठकमा एक आक्रमणकारीले उनीमाथि भिनेगर (सिरका) छर्किदिए। आक्रमणकारीलाई १४ महिनाको जेल सजाय सुनाइएको थियो।

ओमरले कंग्रेसमा प्रवेश गर्नुअघि नै रूढिवादी आलोचकहरूद्वारा उठाइएका आफ्नो विवाह र आप्रवासनसम्बन्धी स्थितिका आरोपहरूलाई पटक-पटक खण्डन गर्दै आएकी छिन्।

‘हाउस’ मा रहेको उनको जीवनीअनुसार, ओमरले आफू ८ वर्षको हुँदा परिवारसँगै सोमालियाको गृहयुद्धबाट भागेको बताएकी छिन्: “सन् १९९० को दशकमा संयुक्त राज्य अमेरिका आउनुअघि उनको परिवारले केन्याको शरणार्थी शिविरमा चार वर्ष बिताएको थियो। सन् १९९७ मा उनी आफ्नो परिवारसँग मिनियापोलिस सरेकी थिइन्।”

रूढिवादी अनलाइन साइटहरूले ओमरले आप्रवासनसम्बन्धी ठगी गर्न आफ्नै भाइसँग विवाह गरेको आरोप लगाएका छन्। ओमरले यी आरोपहरूलाई “घृणित झूट” भन्दै व्यापक रूपमा अस्वीकार गरेकी छिन् र यस्तो दाबीलाई “हास्यास्पद र अपमानजनक” भनेकी छिन्।

“त्यहाँ पक्कै पनि केही शंकास्पद कुरा भएको देखिन्छ, तर कानुनअनुसार सबैले समान न्याय पाउने अधिकार राख्छन्,” भान्सले मे महिनामा पत्रकारहरूलाई भने। “त्यसैले हामी यसको अनुसन्धान गर्नेछौं। हामी यसलाई हेर्नेछौं। यदि हामीलाई कुनै अपराध भएको जस्तो लाग्यो भने, हामी त्यो अपराधको मुद्दा चलाउनेछौं। र यो त्यस्तो विषय हो जसमा न्याय विभागले अहिले काम गरिरहेको छ।”

गत मार्चमा रूढिवादी पोडकास्टर बेनी जोन्सनसँगको अन्तर्वार्तामा, भान्सले कुनै प्रमाण नदिई भनेका थिए, “हामीलाई वास्तवमै लाग्छ कि इल्हान ओमरले संयुक्त राज्य अमेरिकाविरुद्ध पक्कै पनि आप्रवासनसम्बन्धी ठगी गरेकी छिन्।” त्यसबेला ओमरको कार्यालयले भान्सको दाबीलाई बनावटी र मानहानिपूर्ण भन्दै खारेज गरेको थियो।

गत महिना, जब पोडकास्टर जोन्सनले मल्लिनलाई ओमरबारे भान्सको टिप्पणीबारे सम्झाए र सो अनुसन्धानबाट केही होला त भनेर सोधे, तब होमल्याण्ड सेक्युरिटी (गृह सुरक्षा) मन्त्रीले जवाफ दिए, “केही न केही हुनेछ।”

उनले “चलिरहेको अनुसन्धान” को उल्लेख गरे, जसले परिवारको आप्रवासनसम्बन्धी कागजातहरूमा हुन सक्ने ठगीको जाँच गरिरहेको संकेत गर्दथ्यो। “यदि हामीले कुनै मुद्दालाई साँच्चै अघि बढायौं भने, त्यो राजनीतिक मुद्दा हुँदैन। त्यो वास्तवमा उनीहरूले गरेका गलत कार्यहरूका कारण अघि बढाइएको मुद्दा हो,” मुलिनले भने। “यदि तपाईंले कानुन तोड्ने वा संयुक्त राज्य अमेरिका प्रवेश गर्नका लागि त्यहाँ उपलब्ध गराइएको जानकारीमा झूट बोल्ने निर्णय गर्नुभयो भने… त्यसको कुनै म्याद सकिने समय (हदम्याद) हुँदैन।”