जिबुती नजिकै डुङ्गा पल्टिँदा बालबालिकासहित १३९ आप्रवासीको मृत्यु
जेनेभा (एपी)। पूर्वी अफ्रिकाको जिबुटी तटमा ३०० भन्दा बढी आप्रवासी बोकेको डुङ्गा दुर्घटनाग्रस्त हुँदा बालबालिकासहित कम्तीमा १३९ जनाको मृत्यु भएको अन्तर्राष्ट्रिय आप्रवासन संगठन (आईओएम) ले आइतबार जनाएको छ।
यो संख्यामा जिबुटीका अधिकारीहरूद्वारा गाडिएका व्यक्तिहरू मात्र समावेश छन्। अन्य शवहरू आप्रवासीहरू आफैंले गाडेका छन्, तर अधिकारीहरूले तिनको पहिचान वा विवरण पुष्टि नगरेसम्म तिनलाई आधिकारिक तथ्याङ्कमा समावेश गरिने छैन; जिबुटीस्थित आईओएमका मिसन प्रमुख अलेक्जान्ड्रे कोइसेकले एपीलाई फोनमार्फत यो जानकारी दिए।
“सबैभन्दा दुःखद कुरा त के छ भने, उनीहरूलाई युद्धको अवस्थामा जस्तै कुनै नामबिना सामूहिक चिहानमा गाडियो,” कोइसेकले भने। “उनीहरू सबैका आमाबुवा छन्, र उनीहरूलाई के भयो भन्ने कुरा हामीले कहिल्यै थाहा नपाउन सक्छौं।”
कोइसेकका अनुसार आप्रवासीहरू अक्टोबर ८ को साँझ डुङ्गामा चढेका थिए र “मुख्यतया क्षमताभन्दा बढी मानिसहरू सवार भएका कारण” तट नजिकै पुग्दा-पुग्दै त्यो डुङ्गा डुब्यो।
“स्थानीय अधिकारीहरूले सक्दो प्रयास गरे,” कोइसेकले भने, “तर एकैपटक किनारतर्फ आइरहेका धेरै शवहरूका कारण उनीहरूलाई स्थिति सम्हाल्न निकै कठिन भयो।”
उनले बताएअनुसार अधिकारीहरूले जीवित फेला परेका आप्रवासीहरूलाई ओबोक (Obock) स्थित आईओएम (IOM) को उद्धार केन्द्रमा ल्याइरहेका छन्, जहाँ उनीहरूले समुद्री पानी निलेका कारण आवश्यक स्वास्थ्य उपचार तथा मनोवैज्ञानिक सहयोग प्राप्त गर्छन्।
शनिबार दुर्घटनास्थलको निरीक्षण गरेका कोइसेकले भने, “उनीहरू सबै स्तब्ध अवस्थामा छन्। मैले उनीहरूमध्ये केहीसँग कुरा गर्ने प्रयास गरें, तर त्यो निकै कठिन छ।”
आईओएम केन्द्रमा रहेका केही आप्रवासीहरूलाई आफ्ना परिवारका सदस्यहरूको जहाज दुर्घटनामा मृत्यु भइसकेको जानकारी भइसकेको छ। अन्यलाई भने आफू जीवित रहेको खबर दिन घरमा रहेका आफन्तहरूलाई फोन गर्ने सुविधा दिइएको थियो।
हर्न अफ अफ्रिकाबाट अरब प्रायद्वीपसम्मको लोकप्रिय तर जोखिमपूर्ण मार्गमा भएको हालसम्मकै सबैभन्दा घातक जहाज दुर्घटनाहरूमध्ये एकमा कम्तीमा ८४ जना अझै बेपत्ता छन्; धेरै आप्रवासीहरू यस मार्ग हुँदै खाडीका धनी राष्ट्रहरूमा रोजगारीको खोजीमा जाने गर्छन्।
आईओएमका अनुसार, जिबुटीबाट यमनतर्फ गइरहेको उक्त डुङ्गा बिहीबार राति वा शुक्रबार बिहान पल्टिएको थियो। संस्थाले जनाएअनुसार ८० भन्दा बढी मानिसहरू बाँच्न सफल भए र उनीहरू सबै इथियोपियाली नागरिक हुन्।
जेनेभास्थित संयुक्त राष्ट्रसंघीय आप्रवासन निकायले उक्त डुङ्गामा ३०५ जना सवार रहेको जनाएको छ र मृतकको संख्या अझै बढ्न सक्ने चेतावनी दिएको छ।
आईओएमद्वारा सार्वजनिक गरिएको एउटा भिडियोमा समुद्री किनारमा जुत्तालगायत आप्रवासीहरूको हुन सक्ने व्यक्तिगत सामानहरू देखिएका छन्। बेपत्ता व्यक्तिहरूलाई लिएर चिन्ता बढ्दै गर्दा उद्धार कार्य जारी रह्यो।
अन्तर्राष्ट्रिय आप्रवासन संगठन (आईओएम) ले आफ्नो विज्ञप्तिमा जनाएअनुसार, ‘हर्न अफ अफ्रिका’ (अफ्रिकाको सिङ क्षेत्र) का हजारौं आप्रवासीहरू हरेक वर्ष सुरक्षा र आर्थिक अवसरको खोजीमा जिबुटी हुँदै ‘बाब अल-मान्देब’ जलसन्धि पार गरेर खाडी मुलुकहरूतर्फ जाने गर्छन्।
जलसन्धिको अर्को किनारमा रहेको यमनमा द्वन्द्व चर्किए पनि यो आवतजावत जारी नै छ।
“यो ज्यानको अत्यन्त दुःखद क्षति हो,” कोइसेकले भने। “यो त्रासदीले आर्थिक अवसरको खोजीमा यस आप्रवासन मार्गमा हिँड्ने आप्रवासीहरूले सामना गर्ने खतराहरूको कठोर सम्झना गराउँछ।”
साउदी-समर्थित तथा अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा मान्यता प्राप्त सरकार र इरान-समर्थित हुथी विद्रोहीहरूबीच यमनमा द्वन्द्व चर्किएसँगै, हालैका हप्ताहरूमा कम्तीमा २,००० यमनीहरूले जिबुटीमा सहायता प्राप्त गरेका छन्।
यो डुङ्गा दुर्घटनामा ज्यान गुमाएका आप्रवासीहरूको यात्राको दिशा र हालैका वर्षहरूको सामान्य आप्रवासन ढाँचाभन्दा ठीक विपरीत छ: हरेक वर्ष पूर्वी अफ्रिकाबाट यमनतर्फ जाने हजारौं मानिसहरू सामान्यतया साउदी अरबजस्ता ठाउँहरूमा कामको खोजीमा हुने गर्थे।
आईओएमको ‘मिसिङ माइग्रेन्ट्स प्रोजेक्ट’ (हराएका आप्रवासीसम्बन्धी परियोजना) का अनुसार, गत वर्ष यस मार्गमा ९०० भन्दा बढी आप्रवासीहरूको मृत्यु भएको वा उनीहरू बेपत्ता भएका थिए।
“सुरक्षित विकल्प अरू कुनै छैन भन्ने विश्वास नभएसम्म कोही पनि त्यस्तो डुङ्गामा चढ्दैन,” आईओएमकी महानिर्देशक एमी पोपले भनिन्। “हामी यी मृत्युहरूलाई सामान्य रूपमा लिन सक्दैनौं। सुरक्षित र कानुनी मार्गहरूले ज्यान बचाउँछन्। म सरकार र दातृ निकायहरूलाई अर्को डुङ्गा दुर्घटनामा पर्नुअघि नै कदम चाल्न आग्रह गर्दछु।”