गिसेला सालोमन, प्याट्रिक अफ्टोरा-ओर्सागोस र क्लेयर गालोफारो, मियामी । केन्टकीकी एक ३५ वर्षीया नर्सले आफ्नो इच्छापत्र तयार गरिन्। एकल आमाले आफ्ना चार बच्चाहरूको लागि कानुनी अभिभावकको नाम दिइन् र आफ्नो सम्पत्ति उनीहरूको नाममा हस्तान्तरण गरिन्।
उनलाई मृत्युको लागि तयारी गर्न आवश्यक महसुस भयो – यदि उनलाई हैटीमा फिर्ता निर्वासित गरियो भने, जुन देश उनी ९ वर्षको उमेरमा भागेकी थिइन्।
सर्वोच्च अदालतले बिहीबार ट्रम्प प्रशासनलाई हैटी र सिरियामा हिंसा र प्राकृतिक प्रकोपबाट भागेर आएका आप्रवासीहरूको लागि कानुनी सुरक्षा समाप्त गर्न अनुमति दिने निर्णय गरेपछि, संयुक्त राज्य अमेरिकाभरिका ती समुदायहरूमा डर फैलियो। लाखौं मानिसहरूले अब निर्वासनको सम्भावनाको सामना गरिरहेका छन्।
“म यो आन्तरिक डरसँग बाँचिरहेको छु, यो अन्त्येष्टिको तयारी गर्नु जस्तै हो, यदि म अर्को देश जाँदा मरे भने,” निर्वासनको लागि लक्षित हुने डरले पहिचान नखुलाउन अनुरोध गर्ने नर्सले भनिन्।
उनी अस्थायी संरक्षित स्थिति प्रदान गरिएका लगभग ३,५०,००० हाइटियनहरू मध्ये एक हुन्, जसमध्ये धेरैले दशकौंदेखि अमेरिकामा कानुनी रूपमा बसोबास र काम गरेका छन् र उनका बच्चाहरू अमेरिकी नागरिक छन्। जुलाई २७ देखि लागू हुने अपेक्षा गरिएको बिहीबारको निर्णय लगभग ६,००० सिरियालीहरूमा पनि लागू भयो। यसले १७ देशका १३ लाख मानिसहरूका लागि प्रशासनले सुरक्षा हटाउने ढोका पनि खोल्न सक्छ।
अस्थायी संरक्षित स्थितिले मानिसहरूलाई अमेरिकामा बस्न र काम गर्न अनुमति दिन्छ
कांग्रेसले १९९० मा प्रकोप, गृहयुद्ध वा अन्य हिंसा वा अस्थिरताका कारण खतरनाक मानिने देशहरूमा निर्वासन रोक्नको लागि अस्थायी संरक्षित स्थिति सिर्जना गरेको थियो। यसले मानिसहरूलाई अमेरिकामा कानुनी रूपमा काम गर्न अनुमति दिन्छ तर नागरिकताको लागि बाटो प्रदान गर्दैन। यदि गृह सुरक्षा सचिवले फिर्ताको लागि असुरक्षित अवस्थाहरू ठान्छन् भने यसलाई १८ महिनासम्मको वृद्धिमा नवीकरण गर्न सकिन्छ।
बाइडेन प्रशासनले टिपीएसद्वारा कभर गरिएका व्यक्तिहरूको संख्या लगभग दोब्बर गर्यो। ट्रम्प प्रशासनले ती सुरक्षाहरू समाप्त गर्यो, यो अस्थायी हुनुको लागि हो भनेर जोड दिँदै, देशहरू अब सुरक्षित छन् र राष्ट्रपति जो बाइडेनको प्रशासनले गन्तव्य विस्तार गरेको छ र यसका प्राप्तकर्ताहरूलाई कमजोर रूपमा जाँच गरेको छ।
टिपीएस लाभार्थीहरू, परिभाषा अनुसार, अनिश्चिततामा बाँचिरहेका छन् र राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको नेतृत्वमा उनीहरूको भविष्य विशेष गरी अनिश्चित भएको छ, तर सर्वोच्च अदालतको फैसलाले संयुक्त राज्य अमेरिकामा कानुनी रूपमा बस्न र काम गर्नको लागि ठूलो धक्का हुन सक्ने कुरा प्रदान गर्यो।
ओहायोका हाइटीलीहरू यसअघि पनि चर्चाको केन्द्रमा आइसकेका छन्
सन् २०२४ को चुनावी अभियानका क्रममा स्प्रिङफिल्ड, ओहायोस्थित हाइटीली समुदाय प्रशासनको विशेष निसानामा परेको थियो; त्यसबेला ट्रम्पले त्यहाँका हाइटीलीहरूले मानिसका बिरालो र कुकुर खाने गरेको भनी कपोलकल्पित हल्ला फैलाएका थिए। ती दाबीहरूलाई पुष्टि गर्ने कुनै प्रमाण छैन।
तैपनि, त्यसयता उक्त समुदाय तीव्र दबाबमा रहेको स्प्रिङफिल्डस्थित ‘हाइटियन कम्युनिटी हेल्प एण्ड सपोर्ट सेन्टर’ का कार्यकारी निर्देशक भाइल्स डोर्सानभिलले बताए।
बिहीबारको फैसलाले त्रास र अन्योललाई अझ बढायो। मानिसहरूलाई बैंकबाट आफ्नो सबै पैसा निकाल्ने कि ननिकाल्ने भन्ने थाहा छैन, डोर्सानभिलले भने। उनीहरूलाई आफूले काम गर्न पाउने हो वा होइन, अनि आफ्ना छोराछोरी विद्यालय जान पाउने हुन् वा होइनन् भन्नेबारे जानकारी छैन। यदि आफूहरूलाई फिर्ता पठाइयो भने अमेरिकी नागरिक रहेका आफ्ना छोराछोरीलाई उतै छोड्ने तयारीमा धेरैजना जुटेका छन्।
“एक हाइटीलीका रूपमा म सधैं भन्छु कि हाम्रो जीवन सहज छैन, हाम्रा लागि कुनै पनि कुरा सजिलो भएको छैन र यो हाम्रो जीवनको अर्को एउटा अध्याय हो। बिरालो र कुकुर खाने गरेको षड्यन्त्रमूलक सिद्धान्त अघि सारिएको राष्ट्रपतीय चुनावी अभियानको समयदेखि नै हामी यस्तै परिस्थितिमा छौं,” उनले भने। “हामीलाई निसाना बनाइएको छ। उनीहरूको राजनीतिक एजेन्डाका कारण हामी चर्चाको केन्द्रमा परेका छौं।”
डोर्सानभिलले मानिसहरूलाई शान्त राख्ने प्रयासमा ध्यान केन्द्रित गरिरहेको बताए। उनले उनीहरूलाई नआत्तिन, निराश नहुन वा आफू र आफ्ना छोराछोरीलाई थप जोखिममा पार्न सक्ने हताशपूर्ण निर्णयहरू नलिने सल्लाह दिइरहेका छन्।
धेरै टिपीएस धारकहरू हेरचाह गर्ने भूमिकामा काम गर्छन्
बिहीबार बिहान, फ्लोरिडामा बस्ने १७ महिनाको बच्चाकी एक हाइटियन आमा यो खबर सुनेर ब्यूँझिन्।
“म यो पढिरहेको थिएँ र म त्यहाँ एक क्षणको लागि मात्र सास फेर्न नसक्ने जस्तो महसुस गरें, जस्तै केहि मेरो छातीमा बसिरहेको छ, जस्तै मेरो फोक्सो फैलिन सक्दैन,” ३७ वर्षीया महिलाले भनिन्, उनको आवाज भाँचिएको थियो।
उनले हिरासतमा लिइने र देश निकाला गरिने डरले पहिचान नगर्न आग्रह गरिन्।
“मैले यो आशा गरेको थिइनँ। यो स्वीकार गर्न धेरै गाह्रो छ। सायद म अस्वीकार गर्दै छु तर मलाई लाग्छ कि यो वास्तविक हुन सक्दैन,” उनले भनिन्। “मलाई धेरै आशा थियो।”
उनी १९९५ मा ७ वर्षको उमेरमा अमेरिका आइपुगिन् र यहाँबाट उच्च माध्यमिक शिक्षा पूरा गरिन्। तर कानुनी हैसियत नभएको कारणले उनी कलेज जान सकिनन्।
तर २०१० मा सबै कुरा परिवर्तन भयो, जब अमेरिकाले विनाशकारी भूकम्प पछि हैटीवासीहरूलाई सुरक्षा प्रदान गर्यो। देशलाई ध्वस्त पार्ने र दस लाखभन्दा बढी मानिसहरूलाई विस्थापित गर्ने गिरोह हिंसाको बीचमा अमेरिकाले बारम्बार त्यो सीमा बढायो।
फ्लोरिडाकी ती महिलाले आवेदन दिइन् र उनी स्कूल जान र नर्स बन्न सक्षम भइन्।
उनले दुई हप्तामा नयाँ जागिर सुरु गर्नु पर्ने थियो। अब उनलाई थाहा छैन कि उनी काम गर्न अधिकृत छिन् कि छैनिन्।
हेरचाह गर्ने भूमिकाहरूमा TPS धारकहरूको प्रतिनिधित्व बढी छ, र दीर्घकालीन हेरचाह उद्योग, जस्तै नर्सिङ होम र अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूका लागि सुविधाहरू, उद्योग समूहहरूले भनेका छन्, अमेरिकाभरि डर र अनिश्चितताको लहर फैलिँदा विशेष गरी कडा असर पर्न सक्छ।
केन्टकीकी नर्सले भनिन् कि उनी अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूको हेरचाह गर्ने आफ्नो काममा ध्यान केन्द्रित गर्ने प्रयास गरिरहेकी छिन्। तर सबैभन्दा खराब अवस्थाको बारेमा सोच्न गाह्रो छ, १३, १२, ८ र २ वर्षका आफ्ना बच्चाहरूबाट अलग्गिएको र दुई दशकभन्दा बढी समय अघि उनले छोडेको आफ्नो गृह देशमा पठाइएको कल्पना गर्दै। उनी समाचारमा पढ्छिन् कि त्यहाँ गिरोह युद्ध, अपहरण, हत्याहरू छन्।
“म त्यहाँ जान चाहन्न। म धेरै अमेरिकीकृत छु,” उनले भनिन्। “यो कसैले भनेको जस्तै हो, हे, के तपाईं डरलाग्दो चलचित्रमा लाइभ जान चाहनुहुन्छ? जस्तै, तपाईंलाई थाहा छ, होइन, म गर्दिन।”